Historia mysłowickiego zegara strefowego
Przemiany gospodarcze - społeczne jakie nastąpiły w XIX wiecznej Europie Zachodniej objęły również Śląsk na całym jego obszarze, zarówno Górnym, jak i Dolnym, Wówczas nastąpił dynamiczny rozwój przemysłu we wszystkich jego dziedzinach od ciężkiego po precyzyjny, do których należy np. zegarmistrzostwo.
Już w 1847 r. w Świebodzicach na Dolnym Śląsku (Freiberg n. Slesien) powstała fabryka zegarów pod nazwą „Zegary Śląskie", Jej założycielem był pochodzący z Oleśnicy Gustav Becker. Fabryka zatrudniała około 2000 pracowników i do 1926 roku wyprodukowała ponad 2 miliony zegarów. Firma G. Beckera funkcjonowała do wybuchu II wojny światowej.
Mysłowicki zegar strefowy obecnie znajduje się w Muzeum Miasta
W 1860 roku Firma Beckera na zamówienie firmy przewozowej Hamburg American Line w Mysłowicach zegar wskazujący godziny w 8 strefach czasowych ( Londyn, Moskwa, Dęli, Tokio. Honolulu, San Francisco, Nowy Jork, Buenos Aires), który nazwano Mysłowickim Zegarem Strefowym. Austriacki zegarmistrz Gustaw Becker, trwałość konstrukcji obliczył na pięćset lat. Zegar był eksponowany w zakładzie zegarmistrzowskim Sregfreda Weissa w Mysłowicach przy ul. Plesser Strasse nr 4 (obecnie ul. Grunwaldzka).
Miasto położone wówczas na granicy trzech zaborów - było centrum emigracyjnym. Zegar wskazywał czas w poszczególnych strefach geograficznych. Ci, którzy w siedzibie firmy kupowali bilety do Argentyny czy Stanów Zjednoczonych, dzięki zegarowi mogli ustalić czas w miejscach docelowych ich podróży.
Zegar ten, jest unikalnym eksponatem lecz przede wszystkim stanowi symbol czasów emigracji zarobkowej z Trójkąta Trzech Cesarzy, kiedy ze stacji emigracyjnej w Mysłowicach wyjeżdżały w świat "za chlebem" miliony ludzi z całej europy a nasze miasto było metropolią na skalę co najmniej Krakowa czy Warszawy.
Legenda mysłowickiego zegara strefowego wskazuje na istnienie drugiego identycznego egzemplarza również w wykonanego przez firmę „Becker", ale dla miasta Hamburg, w którym kończyła się linia kolejowa przewożąca z Mysłowic duże rzesze emigrantów z obszarów środkowo - wschodniej i południowej Europy. Częściowym potwierdzeniem tej legendy jest odnaleziony w USA prawie identyczny zegar, będący w rękach prywatnego kolekcjonera.
Zegar strefowy prezentowany w witrynie sklepowej prawdopodobnie stanowił reklamę zakładu zegarmistrzowskiego najpierw S. Weissa. Około 1925 r. zakład wraz ze sklepem został odkupiony przez Władysława Garczarzyka, który był jego właścicielem do 1945 roku, kiedy opuścił nasze miasto. Kolejnym właścicielem zakładu i sklepu zegarmistrzowskiego został Wacław Budziński. ale zegar strefowy został przejęty przez ówczesny magistrat, stając się własnością miasta. Po śmierci Wacława Budzińskiego zakład prowadziła jego małżonka.
Zegar był prezentowany w witrynie sklepowej zakładu do 1962 roku, kiedy został wypożyczony do Planetarium Śląskiego w Chorzowie na Światową Wystawę Astronomiczną i tam pozostał do 2007 roku.
Staraniem grupy mysłowiczan oraz Dyrektora Muzeum Miasta Mysłowice, zegar odzyskano. 12 kwietnia 2007 roku został przekazany do mysłowickiej placówki muzealnej, gdzie został poddany generalnej renowacji i konserwacji wykonanej przez najlepszych rzemieślników naszego województwa.

Odsłonięcie zegara w Muzeum /fot. Muzeum Miasta Mysłowice
Obecnie zegar znajduje się w specjalnym "akwarium", które rezentuje dzieło z każdej strony oraz chroni przed dotykaniem, zapewniać odpowiednią temperaturę i wilgotność. Od 10 stycznia 2008 r. oficjalnie jest elementem ekspozycji stałej muzeum, którą można oglądać we wtorki, środy, czwartki, piątki, soboty i niedziele w Muzeum Miasta Mysłowice przy ul. Stadionowej 7a w Mysłowicach - Słupnej.
|
Specyfikacja zegara Wykonany z brązu, emaliowany zegar ma 9 porcelanowych tarcz. Na głównej pokazuje czas środkowoeuropejski, a na pozostałych, okalających go, mniejszych - inne strefy czasowe. Tarcze opisane są nazwami miast z różnych stref czasowych: San Francisco, New York, Buenos Aires, London, Moskwa, Dehli, Tokio i Honolulu. Główna tarcza zegara ma metr średnicy, a na jej środku umieszczono napis: Myslowitz.
Wszystkie dziewięć tarcz zegarowych uruchamianych jest za pomocą jednego wahadła i jednego ciężarka - jest to fenomen tamtych i nawet obecnych czasów. Zachowany zegar dokładnie wskazuje prawidłowy czas. |














Dodaj komentarz